{"id":126,"date":"2016-12-19T20:54:49","date_gmt":"2016-12-19T19:54:49","guid":{"rendered":"http:\/\/sjoerdschunselaar.nl\/?page_id=126"},"modified":"2026-09-19T17:25:54","modified_gmt":"2026-09-19T15:25:54","slug":"bundel-experimenten","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/devrolijkeeconomen.nl\/?page_id=126","title":{"rendered":"Bundel Experimenten"},"content":{"rendered":"<div class=\"inside\"><\/div>\n<div class=\"wrapper\">\n<p>&#8220;Experimenteren kun je leren!&#8221; Onder dat motto kan elke docent met deze bundel aan de slag. Er zijn experimenten die heel klein en kort zijn en weinig voorbereiding nodig hebben, maar ook een heel lesuur kan in het teken staan van een experiment. Het doel is om met simpele dingen zoals schelpen of kaartjes leerlingen (ingewikkelde) economische begrippen te laten ervaren. Hiervoor is geprobeerd om zoveel mogelijk aan te sluiten bij de belevingswereld van de middelbare scholieren maar het uiteindelijke lastige economische begrip niet uit het oog te verliezen. Hopelijk beleven jullie als docenten, maar zeker ook jullie leerlingen net zo veel plezier aan het werken met de bundel als wij met het schrijven en uitvoeren ervan hebben ervaren.<\/p>\n<table>\n<tbody>\n<tr>\n<td style=\"width: 50%;\">\n<table style=\"background-color: #f7f7f7;\" border=\"0\" cellspacing=\"0\" cellpadding=\"0\">\n<thead>\n<tr style=\"height: 28px;\">\n<td style=\"height: 28px; background-color: #EAF4EB;\">\n<h2><span style=\"color: #296C35;\">VOOR<span style=\"color: #000000;\">WOORD<\/span><\/span><\/h2>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr style=\"height: 28px;\">\n<td style=\"height: 28px;\">\n<figure id=\"attachment_155\" aria-describedby=\"caption-attachment-155\" style=\"width: 150px\" class=\"wp-caption alignright\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-thumbnail wp-image-155\" src=\"https:\/\/devrolijkeeconomen.nl\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/fhaan-150x150.jpg\" alt=\"\" width=\"150\" height=\"150\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-155\" class=\"wp-caption-text\">Ferry Haan<\/figcaption><\/figure>\n<p>Eindelijk zicht op de magische 10 procent<\/p>\n<p>Van elke tien economielessen zou er eentje gebruikt moeten worden voor een experiment. Dat was althans \u00e9\u00e9n van de doelstellingen van de commissie Teulings. Een ambitie die bij lange na niet wordt gehaald. Ik ken althans geen docent die het haalt. Ik ben zelf al blij en trots wanneer ik \u00e9\u00e9n \u00e0 twee keer experimenteer in een jaar. Misschien zijn de enige economiedocenten die deze doelstelling wel halen, de Vrolijke Economen. Ik begrijp nu ook hoe ze het doen. Ze hebben een hele trits experimenten tot in detail uitgeschreven en die delen ze met elkaar. Dat scheelt een hoop voorbereidingstijd.<\/p>\n<p>\t\t<a\t\t\t\thref=\"javascript:void(0)\"\r\n\t\t\t\tclass=\"sgpb-show-popup sgpb-popup-id-1\"\r\n\t\tdata-sgpbpopupid=\"1\"\r\n\t\tdata-popup-event=\"click\"\r\n\t\t>\r\n\t\tLees verder\t\t<\/a>\r\n\t\t<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/td>\n<td style=\"vertical-align: top;\">\n<table style=\"background-color: #f7f7f7;\" border=\"0\" cellspacing=\"0\" cellpadding=\"0\">\n<thead>\n<tr style=\"height: 28px;\">\n<td style=\"height: 28px; background-color: #EAF4EB;\">\n<h2><span style=\"color: #296C35;\">INHOUDS<span style=\"color: #000000;\">OPGAVE<\/span><\/span><\/h2>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr style=\"height: 28px;\">\n<td style=\"height: 28px;\">\t\t<a\t\t\t\thref=\"javascript:void(0)\"\r\n\t\t\t\tclass=\"sgpb-show-popup sgpb-popup-id-2\"\r\n\t\tdata-sgpbpopupid=\"2\"\r\n\t\tdata-popup-event=\"click\"\r\n\t\t>\r\n\t\t<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-128\" src=\"http:\/\/sjoerdschunselaar.nl\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/bundel_experimenten_conent-275x300.jpg\" alt=\"\" width=\"275\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/devrolijkeeconomen.nl\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/bundel_experimenten_conent-275x300.jpg 275w, https:\/\/devrolijkeeconomen.nl\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/bundel_experimenten_conent.jpg 636w\" sizes=\"auto, (max-width: 275px) 85vw, 275px\" \/>\t\t<\/a>\r\n\t\t<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<table style=\"background-color: #f7f7f7;\" border=\"0\" cellspacing=\"0\" cellpadding=\"0\">\n<thead>\n<tr style=\"height: 28px;\">\n<td style=\"height: 28px; background-color: #EAF4EB;\">\n<h2><span style=\"color: #296C35;\">LINKS <span style=\"color: #000000;\">EN DOWNLOADS<\/span><\/span><\/h2>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr style=\"height: 28px;\">\n<td style=\"height: 28px;\"><strong>Experiment 1: Spaarvarken onder druk<\/strong><br \/>\n<a style=\"font-family: inherit;\" href=\"\/files\/experimenten\/1_Spaarvarken_onder_druk_-_Kaartjes_geld.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Kaartjes geld<\/a><\/p>\n<p><strong>Experiment 2: Gele ballon<\/strong><br \/>\n<a style=\"font-family: inherit;\" href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=e6VId_GwZ1w\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Reclamefilmpje Grolsch<\/a><\/p>\n<p><strong>Experiment 3: Ik wou dat de afwas af was<br \/>\n<\/strong><a href=\"https:\/\/prezi.com\/r52a8rylaq9z\/experiment-afwas\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Prezi experiment afwas<\/a><br \/>\n<a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=9AQmQczaoLg\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Reclamefilmpje belastingdienst<\/a><\/p>\n<p><strong>Experiment 5: Pepernoten<br \/>\n<\/strong><a href=\"https:\/\/prezi.com\/sbhtk3vu48ks\/experiment-pepernoten\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Prezi experiment pepernoten<br \/>\n<\/a><a href=\"https:\/\/prezi.com\/j4uof2lpjl2i\/experiment-valentijn\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Prezi experiment Valentijn<br \/>\n<\/a><a href=\"\/files\/experimenten\/5_Valentijn_-_Speluitleg.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Speluitleg experiment Valentijn<br \/>\n<\/a><a href=\"\/files\/experimenten\/5_Valentijn_-_Marktoverzicht.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Marktoverzicht experiment Valentijn<\/a><\/p>\n<p><strong>Experiment 6: Dansfeest<br \/>\n<\/strong><a href=\"https:\/\/prezi.com\/qmpnzldvovsu\/?utm_campaign=share&amp;utm_medium=copy\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Prezi experiment dansfeest<\/a><br \/>\n<a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=2d_dtTZQyUM\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Fragment uit de film &#8216;A beautiful mind&#8217;<\/a><\/p>\n<p><strong>Experiment 7: Maximale koehandel<\/strong><br \/>\n<a href=\"http:\/\/www.spelbreker.nl\/spellen\/recensies\/koehandel_cursus.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Speluitleg Koehandel<\/a><br \/>\n<a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=WI1i5yhwOz8\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Filmpje &#8216;Hyperinflation Germany 1923&#8217;<br \/>\n<\/a>Het filmpje over hyperinflatie in Zimbabwe is helaas niet meer beschikbaar.<\/p>\n<p><strong>Experiment 9: Spijbelen<\/strong><br \/>\n<a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=p3Uos2fzIJ0\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Filmpje &#8216;Golden Balls, split or steal&#8217;<\/a><\/p>\n<p><strong>Experiment 10: Levenslang of vrijspraak<\/strong><br \/>\nPrezi experiment levenslang of vrijspraak <a href=\"https:\/\/prezi.com\/kcahessxmm_p\/levenslang-of-vrijspraak-22-lln\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">22 <\/a>| <a href=\"https:\/\/prezi.com\/mdr46y8hgq4n\/levenslang-of-vrijspraak-24-lln\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">24 <\/a>| <a href=\"https:\/\/prezi.com\/kqzqzffty8i6\/levenslang-of-vrijspraak-26-lln\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">26 <\/a>| <a href=\"https:\/\/prezi.com\/7cfuqomn0ah7\/levenslang-of-vrijspraak-28-lln\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">28 <\/a>| <a href=\"https:\/\/prezi.com\/mh7z7bmdp3ux\/levenslang-of-vrijspraak-30-lln\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">30 <\/a>| <a href=\"https:\/\/prezi.com\/xocbor8cmeyc\/levenslang-of-vrijspraak-32-lln\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">32 <\/a>leerlingen<\/p>\n<p><strong>Experiment 11: Lol met de mol<\/strong><br \/>\n<a href=\"https:\/\/wieisdemol.avrotros.nl\/info\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Uitleg televisieprogramma &#8216;Wie is de mol?&#8217;<\/a><br \/>\n<a href=\"https:\/\/npo.nl\/start\/serie\/wie-is-de-mol\/seizoen-9\/iemand-anders\/afspelen\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Fragment uit &#8216;Wie is de mol?&#8217;<\/a> (vanaf ong. 38 minuten)<\/p>\n<p><strong>Experiment 12: Collectieve reclame<\/strong><br \/>\n<a href=\"\/files\/experimenten\/12_Collectieve_reclame.xls\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Voorgeprogrammeerde Excelsheet<\/a><\/p>\n<p><strong>Experiment 13: Goed in de groep<\/strong><br \/>\n<a href=\"\/files\/experimenten\/13_Goed_in_de_groep_-_Stembriefjes_varianten.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Stembriefjes varianten<\/a><\/p>\n<p><strong>Experiment 14: Gratis geld<\/strong><br \/>\n<a href=\"https:\/\/prezi.com\/ib5bdul3eemr\/stellingen-experiment-gratis-geld\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Prezi experiment gratis geld<\/a><br \/>\n<a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=LO2eh6f5Go0\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Protestnummer Tim Hawkins<\/a><br \/>\n<a href=\"\/files\/experimenten\/14_Gratis_geld_-_Kaartjes_geld.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Kaartjes geld<\/a><\/p>\n<p><strong>Experiment 15: Keerzijde<\/strong><br \/>\n<a href=\"http:\/\/dobbelsteen.virtuworld.net\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Online dobbelsteen<\/a><br \/>\n<a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=EZFkUeleHPY\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Filmpje &#8216;Tragedy of the commons&#8217;<\/a><br \/>\n<a href=\"\/files\/experimenten\/15_Keerzijde.xlsx\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Voorgeprogrammeerde Excelsheet<\/a><\/p>\n<p><strong>Experiment 16: Experimenteren met Fisher<\/strong><br \/>\n<a href=\"https:\/\/prezi.com\/kees_e3obwb1\/experimenteren-met-fisher\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Prezi experimenteren met Fisher<\/a><br \/>\n<a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=5sdWRJ7vsx4\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Filmpje inflatiemonster<\/a><br \/>\n<a href=\"\/files\/experimenten\/16_Experimenteren_met_Fisher_-_Kaartjes_geld.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Kaartjes geld<\/a><\/p>\n<p><strong>Experiment 17: Business Evolution<\/strong><br \/>\n<a href=\"https:\/\/prezi.com\/ciljufbfo5bf\/business-evolution\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Prezi experiment Business Evolution<\/a><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8220;Experimenteren kun je leren!&#8221; Onder dat motto kan elke docent met deze bundel aan de slag. Er zijn experimenten die heel klein en kort zijn en weinig voorbereiding nodig hebben, maar ook een heel lesuur kan in het teken staan van een experiment. Het doel is om met simpele dingen zoals schelpen of kaartjes leerlingen &hellip; <a href=\"https:\/\/devrolijkeeconomen.nl\/?page_id=126\" class=\"more-link\">Lees verder <span class=\"screen-reader-text\">&#8220;Bundel Experimenten&#8221;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":222,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-126","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/devrolijkeeconomen.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/126","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/devrolijkeeconomen.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/devrolijkeeconomen.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/devrolijkeeconomen.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/devrolijkeeconomen.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=126"}],"version-history":[{"count":48,"href":"https:\/\/devrolijkeeconomen.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/126\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1518,"href":"https:\/\/devrolijkeeconomen.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/126\/revisions\/1518"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/devrolijkeeconomen.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/222"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/devrolijkeeconomen.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=126"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}